به گزارش پرتال حمل و نقل به نقل از خبرگزاری مهر ، در حالی که وزارت راه و شهرسازی تلاش ۲۰ ساله برای ساخت راه آهن شلمچه – بصره را همچنان ادامه می دهد ، اما به نظر می رسد احداث راه آهن کرمانشاه – خسروی – خانقین زودتر به بغداد می رسد .
حدود ۲ دهه است که وزارت راه و شهرسازی در ادوار مختلف به دنبال راه اندازی راه آهن شلمچه – بصره است و حتی خط آهن خرمشهر به شلمچه و تا نقطه صفر مرزی با عراق نیز در سال‌های اخیر مورد بهره برداری قرار می‌گیرد .
حتی در این چند ساله ، قطار ترکیبی کربلا نیز راه اندازی شده و در ایام اربعین که با حجم بالای زائر روبه رو هستیم ، بخش اندکی از زائران میلیونی می‌توانند با قطار به خرمشهر سفر کرده و از آنجا با ریل باس های رایگان تا ایستگاه شلمچه و سپس از مرز تا ایستگاه راه آهن بصره با اتوبوس و مجدداً از بصره تا کربلا و نجف با قطار سفر کنند .
حجم بالای صادرات ۹ هزار میلیارد دلاری ایران به عراق در سال ۱۴۰۰
این در حالی است که حجم تبادلات ایران و عراق در سال‌های اخیر همواره رو به رشد بوده و از آنجایی که راه آهن شلمچه – بصره هنوز راه اندازی نشده است ، تقریباً همه این تبادلات از مرزهای جاده‌ای صورت می‌گیرد .
بر اساس آمار اعلامی گمرک ، در سال گذشته (۱۴۰۰) حجم مبادلات تجاری ایران و عراق که عمدتاً صادرات ایران به این کشور بوده ، حدود ۹ (۸.۹۱) هزار میلیارد دلار بوده است که نسبت به سال قبل از آن (۱۳۹۹) افزایش ۲۰ درصدی داشته است .
سنگ اندازی های عراق در ساخت راه آهن شلمچه – بصره تمامی ندارد
این در شرایطی است که عراق علی رغم آنکه در هیئت وزیران خود عضویت در کنوانسیون کارنه تیر را پذیرفته و می‌تواند پذیرای کامیون‌های ایرانی باشد اما در عمل آن را اجرا نمی‌کند و صاحبان کالا مجبورند در پایانه‌های مرزی دو کشور ، جابجایی کالای به کامیون‌ها را داشته باشند که هم هزینه‌ها و خسارات جانبی وارده به کالا را در پی دارد و هم زمان زیادی از صادرات کالا به این کشور را به خود اختصاص می‌دهد .
در صورتی که تنها نیمی از این حجم تجارت به روی ریل بیاید ، می‌توانیم شاهد کاهش شدید هزینه‌های صادرات کالا به عراق و نیز کاهش مصرف سوخت باشیم .
اگرچه شرکت راه آهن متولی ساخت خط آهن شلمچه – بصره شده و هزینه ساخت پل حدوداً ۹۰۰ متری اروند رود و نیز ساخت خط آهن کل پروژه ۳۲ کیلومتری تا ایستگاه راه آهن بصره را بر عهده گرفته، اما طرف عراقی همچنان از اجرای این طرح در خاک کشورش ممانعت می‌کند .
با این حال راه آهن کرمانشاه – خسروی نیز از سوی شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور در دست ساخت است که اگر مرز خسروی به شبکه ریلی متصل شود ، می‌تواند گزینه بهتری برای اتصال شبکه ریلی کشورمان به راه آهن عراق باشیم ؛ به خصوص که از مرز خسروی تا نزدیکترین ایستگاه راه آهن در عراق (خانقین) کمتر از ۲۰ کیلومتر راه است .
از سوی دیگر ، با توجه به نزدیکتر بودن مرز خسروی به پایتخت‌های دو کشور ایران و عراق نسبت به راه آهن شلمچه – بصره ، این مسیر چه از نظر جابجایی بار و چه مسافر می‌تواند در اولویت نسبت به اتصال محورهای ریلی جنوبی کشور باشد و صرفه اقتصادی بیشتری داشته باشد .
مجری راه آهن غرب کشور : ساخت راه آهن کرمانشاه – خسروی – خانقین از هر لحاظ از راه آهن شلمچه-بصره اقتصادی‌تر است
در همین ارتباط مسعود فرامرزیان مجری طرح راه آهن غرب کشور در شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور ، با بیان اینکه احداث راه آهن غرب کشور از مصوبات سفر رهبر معظم انقلاب به استان کرمانشاه در سال ۱۳۹۰ است ؛ در این طرح قرار است خط آهن از سمنگان در استان مرکزی به ملایر و سپس اسلام آباد غرب و نهایتاً مرز خسروی کشیده شود . ۶۵ درصد کل طرح تمام شده که حدود ۵۳۰ کیلومتر است . این پروژه به ۳ بخش اصلی تقسیم می‌شود که بخش اول شامل سمنگان تا ملایر با بیش از ۹۰ کیلومتر و تکمیل ۱۰۰ درصدی پروژه می‌شود ؛ بخش دوم ملایر – کرمانشاه است که ۸۸ درصد پیشرفت دارد ولی شرکت راه آهن در حال بهره برداری از این مسیر است .
این مقام مسئول در شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور ادامه داد : از کرمانشاه تا اسلام آباد غرب پیشرفت ۸۱ درصدی در زیرسازی داریم ولی از اسلام آباد غرب تا مرز خسروی تنها ۱۲ درصد پیشرفت فیزیکی در پروژه ایجاد شده است .
رئیس جمهور سابق وعده کمک هزار میلیارد تومانی به راه آ هن غرب داد اما هیچ گاه عملی نشد
وی دستیابی به سهم بیشتر در ترانزیت ریلی را از سیاست‌های کلان نظام دانست و گفت : در سفر سال ۱۳۹۰ رهبر معظم انقلاب به استان کرمانشاه ، پروژه راه آهن غرب کشور شروع و قرارگاه سازندگی خاتم الانبیا (ص) پیمانکار پروژه شد . اما در ادامه ساخت آن ، به دلیل تورم‌هایی که به خدمات فنی مهندسی و مصالح و نهاده‌ها خورد ، اجرای این پروژه با مشکل روبه رو شداز سال ۹۴ تا ۹۷ نیز که شورای عالی نظام فنی تعدیل‌هایی به ارقام اجرای پروژه‌های عمرانی داد ، این پروژه نیز پیشرفت‌هایی را داشت ؛ در سال ۹۶ رئیس جمهور وقت قول تزریق هزار میلیارد تومان به طرح راه آهن غرب کشور را داد ولی هیچ گاه اجرایی نشد ؛ لذا از سال ۹۸ تا ۱۴۰۰ احداث راه آهن غرب کشور متوقف شد اما از زمان آخرین سفر رئیس جمهور به استان کرمانشاه ، بار دیگر پروژه راه آهن ای استان فعال شد.
فرامرزیان درباره اهمیت اجرای پروژه راه آهن غرب کشور و کریدور ریلی شرق به غرب بیان کرد : راه آهن کرمانشاه – خسروی تنها پروژه‌ای است که شرق و غرب کشور را به هم متصل و شبکه رایلی را به مبادی ترانزیتی غرب کشور وصل می‌کند که میزان رقابت پذیری موقعیت ترانزیتی ایران را افزایش می‌دهد . از مرز خسروی تا ایستگاه راه آهن خانقین در عراق تنها ۲۰ تا ۲۵ کیلومتر راه است که شبکه ریلی نداریم و اگر این مسیر به طور کامل زیر پوشش ریل برود ، پایتخت‌های ایران و عراق با خط آهن مستقیماً به هم متصل خواهند شد و نزدیکترین مسیر ریلی به بغداد خواهد بود .
کرمانشاه – لاذقیه تنها ۹۰۰ کیلومتر
مجری طرح راه آهن غرب کشور گفت : پروژه راه آهن کرمانشاه – خسروی نه تنها ملی بلکه فرامرزی است و درآمدهای ترانزیتی به همراه دارد ؛ ضمن اینکه نزدیکترین مسیر ریلی اتصال ایران به بندر لاذقیه سوریه است که بنادر حاشیه خلیج فارس را به بندر لاذقیه در حاشیه مدیترانه متصل می‌کند . دسترسی به دریای مدیترانه می‌تواند به معنای کسب بارهای ترانزیت کالا میان جنوب اروپا ، شمال آفریقا و غرب آسیا با روسیه و آسیای میانه خواهد بود .
وی به مزایایی چون کاهش مصرف سوخت ، حفظ محیط زیست ، کاهش تلفات جاده‌ای و … اشاره و اظهار کرد : زیارت ریلی عتبات عالیات در حال حاضر یکی از پُرتقاضاترین مسیرهاست که اگر این محور ریلی به بهره برداری برسد ، زائران ایرانی عتبات و زائران عراقی مشهد می‌توانند به راحتی میان دو کشور با قطار تردد کند . ضمن اینکه در توسعه گردشگری منطقه‌ای نیز مؤثر خواهد بود . از دیگر مزایای این طرح ، با توجه به نزدیکی آن به اقلیم کردستان عراق ، امکان دستیابی به بارهای شمال عراق، موصل و کرکوک به عنوان استان‌های نفتی شمال عراق و نیز تسهیل تردد بار به مرزهای پرویزخان و قصرشیرین است .
۲ هزار میلیارد تومان بدهند ، کرمانشاه – اسلام آباد غرب زیر پوشش ریل می‌رود
به گفته این مقام مسئول در شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور ، ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیارد تومان نیاز است تا زیرسازی مسیر ریلی کرمانشاه به اسلام آباد غرب که مهمترین بخش پروژه است تکمیل شود اگر زیرسازی به اتمام برسد ، ۶ ماهه می‌توانیم روسازی را تمام کنیم که برای انجام آن ، ۱.۵ هزار میلیارد تومان دیگر اعتبار می‌خواهد و مجموعاً با ۲ هزار میلیارد تومان می‌توانیم فاز دوم این پروژه را تکمیل کنیم .
وی ادامه داد : برای تکمیل محور ریلی اسلام آباد غرب تا مرز خسروی هم بین ۶ تا ۷ هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز است که در مقایسه با ابرپروژه های دیگر، رقم چندان بالایی نیست . اگر ۱۰ هزار میلیارد تومان به این پروژه تزریق شود ، می‌توانیم تا خانقین را هم ریل بکشیم ؛ بخشی از مسیر خانقین تا بغداد هم نیاز به تعمیر دارد؛ در این صورت تنها با طی ۹۰۰ کیلومتر، می‌توانیم به بندر لاذقیه در سوریه برسیم . ما در عراق و سوریه فقط بهسازی خط داریم و نیازی به احداث خط جدید نیست که درنتیجه هزینه‌هایمان در این دو کشور کاهش می‌یابد.
مجری طرح راه آهن غرب کشور در شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور گفت : در حال حاضر کلی تقاضای صادرات بار به عراق داریم؛ بخش عمده صادرات ما جاده‌ای است که در ۴ ماهه امسال صرفاً در مرزهای خسروی و پرویزخان به ۵۹۱ هزار تن رسیده است ؛ اگر تنها نیمی از این بار به ریلی بیاید ، هم بخش مهمی از کشته‌های جاده‌ای استان‌های غرب کشور کاهش می‌یابد و هم مصرف سوخت؛ ضمن اینکه خط آهن کرمانشاه – خسروی ، ارزآوری برای کشور در پی دارد .
راه آهن خسروی – بغداد فقط ۱۹۰ کیلومتر / شلمچه – بصره – بغداد ۶۰۰ کیلومتر
وی با مقایسه راه آهن‌های شلمچه – بصره و کرمانشاه – خسروی – خانقین گفت : از هر لحاظ که محاسبه کنید ، می‌بینید که راه آهن کرمانشاه – خسروی به سمت عراق به صرفه تر از ساخت راه آهن شلمچه – بصره است ؛ در بارهای ترانزیتی ، اصل اولیه کوتاه‌تر بودن مسیرهای رقیب است که در مقایسه این دو خط می‌بینیم که از مرز خسروی تا بغداد تنها ۱۸۹ کیلومتر راه داریم و از شلمچه به بصره و سپس تا بغداد، ۶۰۰ کیلومتر طول مسیر ریلی است. همچنین از مرز خسروی تا کربلا و نجف نیز کمتر از ۳۰۰ کیلومتر است .
به گفته این مقام مسئول در شرکت ساخت و توسعه، با تکمیل راه آهن کرمانشاه – خسروی – خانقین ، مسیر دسترسی عراق به عنوان اصلی ترین مشتری کالاهای اساسی قزاقستان و روسیه (دومین و سومین صادرکننده‌های بزرگ گندم دنیا) به آسیای میانه از قلمروی ایران ، تسهیل و هموار خواهد شد .
منبع: پرتال حمل و نقل :: به نقل از مهر
دیدگاه‌ها
اولین دیدگاه را دربارهٔ این خبر بنویسید.