به گزارش پایگاه اطلاع رسانی Iranway، خط آهن چابهار به ایرانشهر و زاهدان در حال اجراست. این خط آهن پس از بهره‌برداری چند کریدور بین‌المللی را به یکدیگر متصل می‌کند و موجب اتصال شبه قاره هند به آسیای میانه می‌شود. به همین منظور کارشناسان معتقدند که راه‌اندازی خط آهن چابهار برای کشورهای خارجی اهمیت بسیار بیشتری دارد. حلقه گمشده خطوط ریلی در آسیای میانه و شبه قاره هند خط آهن چابهار به زاهدان است. بهره‌برداری از این خط آهن می‌تواند نقش موثری را در توسعه بندر چابهار ایفا کند. ظرفیت تخلیه و بارگیری بندر چابهار در آینده نزدیک از ۲ میلیون تن به ۶ میلیون تن افزایش خواهد یافت.
کارشناسان معتقدند که این میزان در افق دوردست افزایش چشمگیری خواهد یافت و حجم انبوه کالا و محصولات، تنها از طریق خطوط ریلی قابل حمل‌ونقل هستند. همچنین بهره‌برداری از این خط آهن موجب توسعه گردشگری می‌شود چراکه امکان رفت‌وآمد برای مسافران نیز افزایش می‌یابد. به عقیده مدیران استانی؛ راه‌اندازی خط آهن چابهار موجب توسعه گردشگری، تجاری و صنعتی در استان سیستان و بلوچستان می‌شود.
سیستان و بلوچستان دارای قدیمی‌ترین خطوط حمل‌ونقل ریلی در کشور است. این خط آهن از زاهدان به مرز میرجاوه و از این مرز به شبه قاره هند متصل است. همچنین خط آهن زاهدان به کرمان نیز از دیگر خطوط آهن استان سیستان و بلوچستان است که به خط آهن سراسری در کشور متصل است.
توسعه استانی با بهره‌برداری از خط آهن چابهار
مدیران استانی معتقدند که بهره‌برداری از خط آهن چابهار به میلک و اتصال آن به زاهدان از سویی و خط آهن مشهد از سویی دیگر می‌تواند نقش موثری را در توسعه استان سیستان و بلوچستان در حوزه‌های تجاری، گردشگری و صنعتی ایفا کند و علاوه بر کاهش هزینه حمل‌ونقل، ترانزیت کالا را تسهیل کند. نادر میرشکار، رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان سیستان و بلوچستان به صمت می‌گوید: در دولت پیشین، راه‌آهن استان سیستان و بلوچستان به راه‌آهن سراسری وصل و این خط آهن تا شبه قاره هند کشیده شد. او می‌افزاید: راه‌آهن سراسری از پاکستان به زاهدان و خوزستان از سال‌های گذشته احداث شده است. راه‌آهن زاهدان اکنون تا تهران نیز امتداد یافته است.محصولات ترانزیتی نیز از طریق همین راه‌آهن انتقال داده می‌شوند.
رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان سیستان و بلوچستان عنوان می‌کند: راه‌آهن چابهار به میلک در حال احداث و عملیات اجرایی آن در حال انجام است. این خط آهن به مشهد و سپس به کشورهای آسیای میانه متصل می‌شود. این خط آهن برای کشورهای خارجی بسیار مهم است چراکه این خط آهن شبه جزیره هند را به آسیای میانه متصل می‌کند. میرشکار می‌گوید: اکنون فعالیت‌های اجرایی به منظور احداث و راه‌اندازی این خط آهن آغاز و زیرسازی‌های لازم انجام شده و اقدامات خوبی در این حوزه انجام می‌شود تا خط آهن چابهار هرچه سریع‌تر به بهره‌برداری برسد.او می‌افزاید: با تکمیل این خط آهن از یک سو ظرفیت تخلیه و بارگیری بندر چابهار نیز از ۲ میلیون تن به ۶ میلیون تن افزایش پیدا می‌کند.
همچنین این خط آهن می‌تواند دنیا را به کشورهای آسیای میانه متصل کند. تنها زیرساخت‌های راه‌آهن چابهار به میلک آماده شده و عملیات اجرایی آن آغاز شده است. میرشکار درباره نقش خط آهن در حمل‌ونقل کالا و توسعه استان سیستان و بلوچستان اظهار می‌کند: راه‌آهن می‌تواند به توسعه استان کمک کند. همچنین قیمت تمام شده کالا به دلیل کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل نیز کمتر می‌شود. او می‌افزاید: استفاده از خط آهن به منظور حمل‌ونقل محصولات می‌تواند موجب کاهش هزینه ترانزیت کالا شود. بسیاری از کشورهای آسیای میانه از بن‌بست خارج شده و از طریق خط آهن چابهار به آسیای میانه وصل می‌شوند.
رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان سیستان و بلوچستان عنوان می‌کند: از طرفی مسئولان استانی در حال پیگیری توسعه سواحل مکران هستند. اگر محور شرق ایجاد شود، جنوب شرق کشور متحول می‌شود. او تصریح می‌کند: اکنون بندر و اسکله شهید بهشتی در حال ایجاد شدن است. یکی از مواردی که خط آهن می‌تواند نقش موثری در آن ایفا کند، ایجاد منطقه آزاد سیستان است. میرشکار درباره معدن‌های استان سیستان و بلوچستان اظهار می‌کند: استان سیستان و بلوچستان رنگین‌کمان معادن است و خطوط ریلی می‌تواند حمل‌ونقل مواد معدنی را بسیار تسهیل کند. خط آهن چابهار همچنین می‌تواند نقش موثری در توسعه گردشگری استان سیستان و بلوچستان ایفا کند.
حلقه گمشده آسیای‌میانه به شبه قاره هند
خط آهن چابهار در واقع حلقه گمشده ارتباطی آسیای‌میانه به کشورهای شبه قاره هند است و چند کریدور خارجی را به یکدیگر متصل می‌کند. سیدمصطفی داوودی، مدیرکل راه‌آهن جنوب شرق درباره وضعیت احداث راه‌آهن جنوب شرق به صمت می‌گوید: درحال‌حاضر راه‌آهن زاهدان به کرمان در استان سیستان و بلوچستان در حال استفاده است که به شبکه سراسری کشور متصل
است. او می‌افزاید: یک خط آهن قدیمی با حدود ۱۰۰ سال قدمت نیز در استان سیستان و بلوچستان وجود دارد که از زاهدان به مرز میرجاوه و از این مرز به شبه قاره هند متصل است. این خط آهن از طریق شبکه سراسری کشور به آسیای‌میانه نیز متصل می‌شود. راه‌آهن زاهدان نخست به شهرهای بم، کرمان، بافق و طبس متصل شده و سپس از مشهد به آسیای‌میانه متصل می‌شود.
داوودی عنوان می‌کند: با بهره‌برداری از راه‌آهن زاهدان- کرمان حلقه گمشده خط آهن در استان سیستان و بلوچستان کامل می‌شود و آسیای میانه به شبه قاره هند متصل می‌شود. راه ارتباطی کشور به شبه قاره هند از طریق خط آهن استان سیستان و بلوچستان فراهم می‌شود. خط آهن زاهدان به کرمان نقطه اتصال خطوط آهن کشورهای آسیای‌میانه، ترکیه و اتحادیه اروپا است.
گفتنی است؛ با تکمیل و بهره‌برداری از این خط آهن چند کریدور بین‌المللی به یکدیگر متصل شدند. وی درباره شرایط حمل‌ونقل کالا اظهار می‌کند: اکنون امکان حمل‌ونقل محصولات به منظور صادرات و واردات کالا در استان سیستان و بلوچستان مهیاست. او درباره خط آهن چابهار عنوان می‌کند: حدود ۲ سال است که عملیات اجرایی ایجاد خط آهن چابهار از شتاب خوبی برخوردار شده است. ۲ محور ایرانشهر و زاهدان به چابهار در حال ساخت است. تاکنون خط آهن چابهار ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. اعتبار خوبی نیز به پروژه چابهار تزریق شده است.
راه مناسب برای حمل‌ونقل کالای انبوه
خط آهن چابهار نقش مهمی را در توسعه بندر چابهار در آینده ایفا می‌کند و زمانی که ظرفیت بندر چابهار از ۲ میلیون تن به حدود ۶ میلیون تن برسد، تنها خطوط حمل‌ونقل ریلی قادر به جابه‌جایی این حجم از بار خواهد بود. مهدی رضایی، نماینده شرکت ساخت و توسعه حمل‌ونقل زیربنایی در استان سیستان و بلوچستان به صمت می‌گوید: کلنگ خط آهن چابهار در سال ۸۹ بر زمین‌زده شده است اما در سال ۹۲، این پروژه صاحب قرارداد شد. گفتنی است؛ از سال ۸۹ تا سال ۹۲ فعالیتی در پیشبرد این پروژه انجام نمی‌شد. تنها در یک قطعه عملیات اجرایی انجام شد تا پروژه راکد نماند.
او می‌افزاید: آغاز عملیات اجرایی خط آهن چابهار سال ۹۲ بوده است. این پروژه تاکنون حدود ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. قرارداد پروژه از چابهار تا زاهدان است. اکنون در حال انجام عملیات اجرایی چابهار تا ایرانشهر هستیم. رضایی عنوان می‌کند: عملیات مطالعاتی ایرانشهر تا زاهدان نیز در حال انجام است. تا پایان سال ۹۶ نیز خط آهن چابهار تا ایرانشهر به بهره‌برداری می‌رسد.
خط آهن چابهار زمانی که به زاهدان می‌رسد به خط آهن سراسری متصل می‌شود. او می‌افزاید: زمان بهره‌برداری از خط آهن چابهار به زاهدان به دلیل آنکه عملیات اجرایی آن هنوز آغاز نشده، مشخص نیست. رضایی درباره دیگر خطوط ریلی استان سیستان و بلوچستان اظهار می‌کند: از خطوط حمل‌ونقل ریلی موجود در استان سیستان و بلوچستان؛ راه‌آهن کرمان به زاهدان است.
راه‌آهن چابهار – زاهدان- بیرجند – سرخس نیز درحال احداث است که این خط آهن باید تا منطقه گناباد امتداد یابد. طول این خط آهن هزار و ۴۳۰ کیلومتر است. او می‌افزاید: اعتبار مالی لازم به منظور ایجاد این خط آهن در سال ۹۲ پرداخت شده و در همان سال نیز عملیات اجرایی این پروژه آغاز شده است. دولت پیشین در سال ۸۹ کلنگ احداث خط آهن چابهار را بدون پرداخت یک ریال پول و منابع مالی بر زمین زد.
رضایی درباره تاثیر این خط آهن بر توسعه حمل‌ونقل و راه‌های استان سیستان و بلوچستان عنوان می‌کند: با توجه به توسعه اسکله چابهار، ایجاد راه‌آهن به ایجاد کریدور حمل‌ونقل و توسعه چابهار منجر می‌شود. او درباره تاثیر خط آهن در استان سیستان و بلوچستان اظهار می‌کند: استفاده از حمل‌ونقل ریلی تاثیر چندانی بر کاهش هزینه‌ها نمی‌گذارد. همواره گفته می‌شود که حمل‌ونقل ریلی از دیگر راه‌های حمل‌ونقلی ارزان‌تر تمام می‌شود. اما اگر بار و کالا به میزان انبوه توسط خطوط آهن حمل‌ونقل نشوند استفاده از این راه حمل‌ونقلی سوددهی چندانی ندارد.
رضایی می‌گوید: اکنون بندر چابهار ظرفیت تخلیه و بارگیری حدود ۲ میلیون تن بار را داراست اما این میزان در چند سال آینده به ۶ میلیون تن می‌رسد و در افق دورتر به ۸۰۰ میلیون تن نیز خواهد رسید. گفتنی است؛ تنها خطوط ریلی قادر به حمل‌ونقل این حجم از بار و محصولات خواهد بود. او می‌افزاید: راه‌آهن زاهدان که به راه‌آهن سراسری کشور متصل می‌شود یک خط آهن معمولی بوده و بار چندانی را به سمت پاکستان جابه‌جا نمی‌کند. به ویژه آنکه خط آهن ایران استاندارد بوده اما خط آهن پاکستان عریض‌تر است. امکانات توسعه‌ای ما در بحث راه‌آهن مناسب نبوده است.
رضایی تاکید می‌کند: برای کشورهای خارجی بسیار مهم است که این طرح هرچه سریع‌تر راه‌اندازی شده و به بهره‌برداری برسد. با احداث این راه‌آهن فاصله حمل کالا تا بندرعباس به ویژه برای کشورهای شرقی کاهش می‌یابد. کارشناسان امیدوارند که مسئولان و مدیران حمل‌ونقل و راه‌های کشور نیز به اندازه کشورهای خارجی به احداث خط آهن چابهار اهمیت داده و اقدامات لازم را به منظور بهره‌برداری هرچه سریع‌تر از خط آهن چابهار به زاهدان انجام دهند چراکه به عقیده آنان این خط آهن نقش موثری در ایجاد ارتباطات بین‌المللی و مبادلات تجاری ایفا کرده و موجب توسعه بندر چابهار می‌شود
نویسنده مقاله :صبا رضایی
منبع: پرتال جامع اطلاعات تخصصی صنعت حمل ونقل :: www.iranway.com :: به نقل از صمت
دیدگاه‌ها
اولین دیدگاه را دربارهٔ این خبر بنویسید.