به گزارش پرتال حمل و نقل ، استفاده از مسیرهای جایگزین آسیای میانه ، از موضوعاتی است که در دو سال اخیر ، نقل محافل ترانزیتی و حمل و نقلی بوده است ؛ یکی از این مسیرها ، «کریدور کتای» به عنوان راه ارتباطی بین ایران و کشورهای آسیای مرکزی از مسیر افغانستان است ؛ اما در دو سال اخیر علیرغم تاکید مقامات دو کشور ایران و افغانستان بر لزوم تقویت مسیر کتای ، این کریدور رونق چندانی نگرفته است .
امین ترفّع ، مدیرکل دفتر ترانزیت وزارت راه و شهرسازی درباره «کریدور کتای» می گوید : این کریدور از مجموعه کریدورهای تعریف شده سازمان همکاری‌های اقتصادی (اکو) است و مستندات و ضمائم قانونی و مطالعاتی که در این باره انجام شده از طریق اکو پیگیری می شود و دبیرخانه این کریدور در سازمان همکاری‌های اقتصادی است .
وی با بیان اینکه تبدیل شدن یک مسیر به عنوان مسیر ترانزیتی ، مستلزم چند مولفه است ، اضافه می کند : نخست اینکه زمان قابل پیش بینی و مطلوبی در مقایسه با مسیرهای رقیب داشته باشد . دوم هزینه استفاده از آن مسیر قابل رقابت با سایر مسیرها باشد و سوم اینکه امنیت کالاها در استفاده از آن مسیر تامین گردد . اگر این الگو را درباره هر مسیری درنظر بگیریم ، در می‌یابیم که آن مسیر قابل تجاری شدن هست یا خیر .
مدیرکل دفتر ترانزیت وزارت راه و شهرسازی تصریح می کند : درباره مسیر کتای نیز اگر این الگو را در نظر بگیریم ؛ درمی یابیم که این مسیر تا چه حد در مقایسه با دیگر مسیرها میتواند فعال گردد . تاکید ما بر این است که مسیر افغانستان یکی از مهمترین مسیرهای آلترناتیوی است که میتواند به تقویت ترانزیت به آسیای مرکزی کمک کند و حتی ترانزیت شرق به غرب و جاده ابریشم از این مسیر فعال گردد . در زمان های مختلف نیز اصرار بر این بوده که کشور چین هم به این ماجرا ورود نماید و به شکل گیری این کریدور کمک کند ؛ اما این کشور تاکنون اقدامی نکرده است ؛ شاید به این خاطر که مسیر قرقیزستان به چین که آغاز این کریدور محسوب می شود ، مسیری صعب العبور به سمت چین است و ساخت ریل و جاده به چین در آن مسیر پرهزینه و زمانبر می باشد ؛ اما وضعیت برای ایران و کشورهای همسایه ما مطلوب است و فعال شدن مسیر جایگزین افغانستان کمک شایانی به ترانزیت ما میکند .
نقاط ضعف کریدور کتای
ترفع البته چند نقطه ضعف درباره مسیر ترانزیت از افغانستان ذکر می کند و می گوید : مسیر افغانستان به جهت اینکه زیرساخت های قوی و باکیفیتی نداشته ، زمان زیادی نیست که استفاده میگردد. کامیونها هم اکنون باید رینگ جنوبی افغانستان را دور بزنند تا به شمال این کشور برسند ؛ که این موضوع موجب نقطه ضعف مسیر از لحاظ زمان انتقال کالا می شود .
همچنین ، هزینه عبور کالا از افغانستان به صورت ترانزیتی قابل توجه است و در نهایت اینکه ، نگرانی هایی در زمینه امنیت در این کشور وجود دارد . به همین دلیل ، علیرغم اینکه کشورها علاقمند به فعال شدن مسیر افغانستان هستند ، نتوانسته ایم تاکنون به نتیجه دلخواه برسیم .
وی در پاسخ به این سوال که رونق گرفتن کریدور کتای ، چه آثاری بر صنعت ترانزیت ایران خواهد داشت ، می گوید : ایران شبکه ای ترانزیتی است که شمال ، جنوب ، غرب و شرق آن ، دارای اتصالاتی به کشورهای همسایه و آبهای آزاد است و این فرصتی ارزشمند است که ایران بتواند به عنوان درگاه ترانزیتی عمل نماید و از هر جهت به جهتی دیگر بار را عبور دهد .
اگر نگاه شبکه ای به ترانزیت داشته باشیم و بتوانیم گزینه های دسترسی ترانزیتی و مسیرهای جایگزین را فعال کنیم ، کریدور کتای ترانزیت ایران را تقویت میکند و آن را به شبکه ترانزیتی منطقه و کشورهای همسایه و منطقه اتصال می دهد . بنابراین ، در صورتی که افغانستان بتواند حداقل انتظارات در زمینه زمان ، هزینه و امنیت را در حوزه ترانزیت تامین کند ، به طور حتم ، مسیر کتای به عنوان یکی از گزینه های ارزشمندی که می تواند تقویت کننده شبکه ترانزیتی ایران باشد ، به شمار رود .
مدیرکل دفتر ترانزیت وزارت راه و شهرسازی درباره اقدامات این وزارتخانه در تقویت کریدور کتای اظهار می کند : وزارت راه به جهت شکلی تاکنون اقداماتی انجام داده است ؛ جلسات بین دولتی برگزار گردیده و آخرین جلسه نیز در سال گذشته بود .
در آن نشست کشورهای عضو نیز شرکت کردند و کامیون هایی به صورت آزمایشی از مسیر عبور کردند ؛ اما علیرغم انتظار ما کالایی از سمت مقابل به ایران نیامد . در این زمینه در جلسات به کشورهایی که میتوانند در این مسیر مبدا بار باشند ، تاکید نمودیم . ما معتقدیم هر چه بتوانیم بارهای آزمایشی را در این مسیر رونق دهیم ، به تجاری شدن مسیر کمک خواهد شد و تحقق این امر در گرو محقق شدن سه مولفه ترانزیت یعنی زمان ، هزینه و امنیت از سوی افغانستان است تا کریدور کتای در مقابل مسیرهای جایگزین بتواند رقابت کند .
منبع: پرتال حمل و نقل :: به نقل از دوماهنامه ترابرد
دیدگاه‌ها
اولین دیدگاه را دربارهٔ این خبر بنویسید.