به گزارش پرتال حمل و نقل ، موقعیت ویژه جغرافیایی ایران و قرار گرفتن در کریدورهای بین‌المللی شمال – جنوب و شرق – غرب و اتصال دهنده خاورمیانه ، آسیا و اروپا جایگاه ویژه‌ای برای کشورمان در حوزه ترانزیت فراهم کرده است .
ایران در مسیر کریدورهای بین‌المللی مختلفی قرار دارد که خاورمیانه و آسیا را به اروپا متصل می‌کند . کریدورهای بین‌المللی در خطوط اصلی راه آهن و در جابجایی گسترده کالا و مسافر دخیل بوده و از قلمرو چندین کشور عبور می‌کنند .
شبکه ریلی ایران از غرب کشور (مرز رازی) به ترکیه و از آنجا به اروپا ، از شمال غربی کشور (مرز جلفا) جمهوری آذربایجان ، از شمال کشور از طریق بنادر امیرآباد ، نکا و ترکمن قابلیت دسترسی به دریای خزر و بنادر ترکمنستان ، قزاقستان ، آذربایجان و روسیه فدرال ، از شمال شرقی کشور (مرز سرخس ، اینچه برون و لطف آباد) به ترکمنستان و آسیای میانه ، روسیه و چین ، از جنوب شرقی کشور(مرز میر جاوه) به پاکستان و از جنوب کشور از طریق بندرعباس و بندر امام خمینی به خلیج فارس و آب‌های آزاد جهان دسترسی دارد .
کریدور شمال ـ جنوب (از سه شاخه) ، کریدور چین – اروپا ، کریدور آلماتی – بندر عباس ، آلماتی – استانبول و نیز کریدور ترکیه – ایران – پاکستان از جمله مسیرهایی هستند که از طریق آن‌ها کشورهای محصور در خشکی آسیای میانه و جنوب آسیا به آب‌های آزاد بین‌المللی و اروپا متصل می‌شوند .
کریدورهای حمل‌ونقل عبوری از ایران شامل کریدور بین المللی شمال ـ جنوب ، کریدور قزاقستان ـ ترکمنستان ـ ایران ، کریدور اسلام آباد ـ تهران ـ استانبول ، شاخه جنوبی راه ابریشم از چین به ترکیه و اروپا ، کریدور ایران – افغانستان – تاجیکستان – قرقیزستان – چین ، کریدور آلماتی ـ بندرعباس و آلماتی ـ استانبول و کریدور جنوب ـ غرب می‌شود .
به بهانه فرا رسیدن هفته حمل‌ونقل به مرور کریدورهای بین‌المللی ایران پرداختیم .
مبدأ کریدور شمال – جنوب ، اروپای شمالی (کشور فنلاند) و مقصد آن ، جنوب خلیج فارس و کشورهای حوزه اقیانوس هند و کشورهای آسیای جنوب شرقی است .
این کریدور با عبور از کشورهای فنلاند ، روسیه و آذربایجان به کشورهای جنوب خلیج فارس ، اقیانوس هند و آسیای جنوب شرقی می‌رسد .
کریدور حمل‌ونقل بین‌المللی شمال – جنوب در ۱۲ سپتامبر ۲۰۰۰ در سن‌پترزبورگ توسط سه کشور ایران ، روسیه و هند و به منظور ترویج همکاری‌های حمل‌ونقلی بین اعضاء تأسیس شد. این کریدور اقیانوس هند و خلیج‌فارس را از طریق ایران به دریای خزر سپس از طریق روسیه به سن‌پترزبورگ و شمال اروپا متصل می‌کند .
آذربایجان ، ارمنستان ، قزاقستان ، قرقیزستان ، تاجیکستان ، ترکیه ، اوکراین ، بلاروس ، عمان و سوریه اعضای این کریدور هستند و بلغارستان نیز به عنوان عضو ناظر در این کریدور حضور دارد .
جمهوری اسلامی ایران نیز به عنوان کشور امین انتخاب شده که وظیفه دارد طرف‌های متعهد را درخصوص پیوستن سایر کشورها به این موافقتنامه و یا کناره‌گیری هر یک از طرف‌های متعهد از آن مطلع کند .
این کریدور اهدافی مثل توسعه مناسبات حمل و نقلی به منظور ساماندهی حمل و نقل کالا و مسافر در کریدور حمل و نقل بین‌المللی شمال – جنوب ، افزایش دسترسی طرف‌های متعهد این موافقتنامه به بازارهای جهانی از طریق تسهیلات حمل و نقلی ریلی ، جاده‌ای ، دریایی ، رودخانه‌ای و هوایی ، مساعدت در جهت افزایش حجم حمل و نقل بین‌المللی کالا و مسافر ، تأمین امنیت سفر ، ایمنی محصولات و همچنین حفظ محیط زیست بر اساس استانداردهای بین‌المللی ، هماهنگ‌سازی سیاست‌های حمل و نقل و همچنین پی‌ریزی قوانین و مقررات مورد نیاز حمل و نقل برای اجرای این موافقتنامه و تأمین شرایط برابر جهت عرضه‌کنندگان انواع خدمات حمل و نقل کالا و مسافر در کشورهای متعاهد در چارچوب کریدور حمل و نقل بین‌المللی شمال – جنوب را دنبال می‌کند .
کریدور چین – قزاقستان – ترکمنستان – ایران (شرق دریای خزر) که در قالب پروژه راه ابریشم پیگیری می‌شود از اهمیت بسیاری برای ایران و کشورهای منطقه برخوردار است .
کریدور اسلام آباد – تهران – استانبول ، به طول ۶ هزار و ۵۶۶ کیلومتر دیگر کریدور عبوری مهم کشور بوده که مبدا آن اسلام آباد پاکستان و مقصد آن استانبول ترکیه است .
این کریدور می‌تواند کشورهای جنوب آسیا را به آسیای مرکزی ، خلیج فارس و اروپا متصل کند . همچنین این کریدور به کاهش ترافیک جاده‌ای کمک کرده و با اتصال زاهدان به رازی و سپس به ترکیه، افزایش حمل‌ونقل را به همراه دارد .
کریدور استانبول – آلماتی (مصوب سازمان اکو) با مبدا استانبول ترکیه و مقصد قزاقستان آلماتی به طول ۶ هزار و ۲۰۸ کیلومتر است که هزار و ۶۱۹ کیلومتر آن در ایران قرار دارد .
کریدور بندرعباس – آلماتی با مبدا بندرعباس در ایران و مقصد : قزاقستان در آلماتی به طول ۳ هزار و ۷۶۵ کیلومتر است که هزار و ۶۱۹ کیلومتر آن در ایران قرار گرفته است و پس از ایران از کشورهای ترکمنستان ، ازبکستان و قزاقستان عبور می‌کند .
کریدور چین – قرقیزستان – تاجیکستان – افغانستان – ایران با مبدا چین و مقصد ایران و اروپا ، در امتداد غرب به شرق قرار گرفته و دارای گسستگی طولانی در خاک افغانستان است . با تکمیل این کریدور ، چین و کشورهای مشترک‌المنافع به ایران به سپس اروپا متصل شده و حمل ونقل تزانزیت در آسیا و اروپا بهبود خواهد یافت .
کریدور جنوب ـ غرب یکی از مهم‌ترین کریدورهای کشور است که به ابتکار راه آهن‌های ایران ، آذربایجان و گرجستان در سال ۲۰۱۶ با هدف حمل بار از جنوب شرق آسیا، هندوستان ، کشورهای حاشیه خلیج فارس به اروپا و بالعکس آغاز شده و مورد استقبال کشورهای مسیر قرار گرفت.
به منظور فعال‌سازی پروژه کریدور «جنوب – غرب» و برای جذب بار در مسیر کشورهای عضو جلسات متعددی میان راه‌آهن‌های عضو برگزار شده است .
کشورهای عضو این کریدور ایران ، جمهوری آذربایجان ، گرجستان ، اکراین و جمهوری لهستان هستند .
کریدور تراسیکا (اروپا – قفقاز – آسیا) از اروپای شرقی (بلغارستان ، رومانی ، اکراین) شروع شده و پس از عبور از دریای سیاه وارد بنادر پوتی و باتومی در گرجستان می‌شود ، ضمن آن که از شبکه حمل و نقل قفقاز جنوبی و ارتباط زمینی ترکیه هم استفاده می‌کند . سپس از آذربایجان با استفاده از فری‌بوت‌های دریای خزر (باکو ـ ترکمن‌باشی ، باکو ـ آکتائو) مسیر تراسیکا به شبکه‌های ریلی کشورهای آسیای میانه ، ترکمنستان و قزاقستان می‌رسد .
هدف این کریدور حمایت سیاسی و اقتصادی از استقلال جمهوری‌ها و افزایش ظرفیت‌های آن‌ها از طریق دسترسی به بازارهای اروپایی و جهانی به کمک مسیرهای متعدد حمل و نقل یاد شده و البته اهداف دیگری از جمله افزایش همکاری‌های منطقه‌ای میان کشورهای عضو ، استفاده از تراسیکا به عنوان کاتالیزوری برای جذب حمایت سازمان‌های مالی بین‌المللی و بخش‌های خصوصی و اتصال تراسیکا به شبکه ترانس – اروپا را هم دنبال می‌کند .
برنامه کریدور تراسیکا در ماه می ۱۹۹۳ میلادی در نشست وزرای حمل و نقل و تجارت هشت کشور عضو (پنج کشور جمهوری آسیای میانه و سه جمهوری قفقاز) در بروکسل ارائه و طی آن یک کریدور حمل و نقل شرق – غرب از طریق دریای سیاه – جمهوری قفقاز – دریای خزر و آسیای میانه ، میان اروپا و آسیای میانه تعریف شد .
تراسیکا به عنوان مسیری که کمترین هزینه و زمان را برای اتصال جمهوری‌های آسیای میانه به بازارهای جهانی و بنادر اروپایی دارد ، معرفی شده است و آذربایجان ، ایران ، ارمنستان ، گرجستان ، قزاقستان ، قرقیزستان ، تاجیکستان ، ازبکستان ، بلغارستان ، مولداوی ، رومانی ، ترکیه و اوکراین اعضای این کریدور هستند .
موقعیت ویژه جغرافیایی ایران و قرار گرفتن در کریدورهای بین‌المللی شمال – جنوب و شرق – غرب و اتصال دهنده خاورمیانه ، آسیا و اروپا جایگاه ویژه‌ای برای کشورمان در حوزه ترانزیت فراهم کرده است که می‌تواند درآمدزایی قابل توجهی برای کشور داشته باشد .
دیدگاه‌ها
اولین دیدگاه را دربارهٔ این خبر بنویسید.