به گزارش پرتال حمل و نقل ، تیرپارک با هدف تخصیص امکانات رفاهی به کامیونهای حامل محمولات ترانزیتی در مسیرهای پر‌تردد ، ایجاد می‌شوند .
عنوان تیرپارک برگرفته از واژه تیر مربوط به کنوانسیون TIR) The Transport International Routier) است که با هدف تخصیص امکانات رفاهی به کامیونهای حامل محمولات ترانزیتی در مسیرهای پر‌تردد ، ایجاد می‌شوند . تیرپارک را به نام توقفگاه کامیون ، تراک پارکینگ و مجتمع خدماتی رفاهی بین راهی نیز می‌شناسند . تیرپارک‌ها معمولاً به جز خدمات پارکینگ خودرو ، خدمات رفاهی دیگری را نیز به کاربران ارائه می‌دهند ؛ از جمله جایگاه سوخت ، سرویس بهداشتی ، نمازخانه ، رستوران ، فست فود ، استراحتگاه ، مهمانسرا ، هتل ، چایخانه ، کافی شاپ ، امنیت یا حفاظت فیزیکی ، درمانگاه ، خرده فروشی و غیره .
متولی احداث تیرپارک‌ها نیز سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای است ، به گونه‌ای‌که تملیک زمین بر‌عهده سازمان راهداری و سرمایه گذاری است و سازماندهی سایر اجزای تیرپارک ، توسط بخش خصوصی یا به صورت اشتراکی با سازمان صورت می‌پذیرد .
مهمترین مواردی که برای احداث تیرپارک باید مورد توجه قرار گیرد عبارتند از : فرم مناسب زمین و برخورداری از شیب مورد نیاز ، دسترسی به خدمات زیر‌ساختی مناسب (آب ، برق ، تلفن و گاز) ، دور بودن از عوامل بروز خطرات طبیعی (گسل ، رودخانه ، کوه و نظایر اینها) و نقاط حادثه خیز (گردنه ، شیب تند ، پیچ با دید کم و …) ، پایین بودن ارزش تولیدی زمین ، در نظر داشتن حجم جابه‌جایی جمعیت در محور‌ها و گرایش غالب مسافران برای توقف در برخی مکان‌ها ، وجود تقاضا یا گرایش بخش غیر‌دولتی برای سرمایه گذاران در مکان خاص و فاصله مناسب از محدوده قانونی و خدماتی شهر‌ها و روستاها .
تقسیم تیرپارک‌ها به سه دستۀ درجه یک تا سه
مجتمع‌های رفاهی و خدماتی سطح ۱ : در مساحتی حدود ۴ تا ۱۲ هکتار و در یک طرف جاده‌های اصلی پُر‌تردد ساخته می‌شوند . این مجتمع‌ها از خدمات رفاهی متعددی نظیر رستوران ، تعمیرگاه ، تعویض روغن ، پنچرگیری ، کارواش ، پمپ سوخت ، سرویس بهداشتی ، مسجد ، فروشگاه کوچک و بزرگ ، بانک ، نمایندگی بیمه ، مخابرات ، فضای سبز ، خوابگاه یا مجموعه ساختمان‌های ویلایی ، پارکینگ و نظایر اینها را برای ارائه خدمات به وسایل نقلیه داخلی و خارجی برخوردارند . در این مجتمع‌ها فضای پارکینگ برای خودرو‌های سبک (سواری و وانت) و سنگین (کامیون ، اتوبوس و تریلر) تفکیک شده و فضای پارکینگ در این مجتمع‌ها آسفالت است .
مجتمع‌های رفاهی و خدماتی سطح ۲ : در مساحتی بین ۱.۵ تا ۴ هکتار در جوار اتوبان‌ها و جاده‌های اصلی احداث می‌شوند . این مجتمع‌ها امکانات و خدمات محدودتری نسبت به مجتمع‌های درجه ۱ دارند . امکانات پیش بینی شده برای این مجتمع‌ها شامل جایگاه سوخت ، سالن غذا خوری ، مسجد یا نمازخانه ، سرویس بهداشتی ، چایخانه سنتی ، بوفه ، فروشگاه ، واحد اطلاع رسانی سفر ، تعمیرگاه وسایل نقلیه سبک و سنگین ، فضای بازی برای کودکان و نوجوانان ، شعبه پست و مخابرات ، پارکینگ سواری ، اتوبوس و کامیون و فضای سبز است . فضای پارکینگ و محوطه این مجتمع‌ها نیز آسفالت است .
مجتمع‌های رفاهی و خدماتی سطح ۳ : در مساحتی بین ۰.۷ الی ۱.۲ هکتار و عمدتاً در جاده‌های اصلی و با توجه به گرایش‌های موجود توقف بین راهی رانندگان و با توسعه فضای پمپ‌های سوخت ایجاد می‌شوند و بدین علت نظم خاصی را از نظر فاصله مکانی و زمانی ندارند . امکانات این مجتمع‌ها شامل جایگاه سوخت ، تعمیرگاه ، فروشگاه ، بوفه ، نمازخانه ، سرویس بهداشتی ، پارکینگ و فضای سبز است . توقف رانندگان و مسافران خارجی در این مجتمع‌ها محدودیتی ندارد و آن‌ها می‌توانند از خدمات موجود استفاده کنند .
در حال حاضر مجتمع‌های خدماتی رفاهی ساخته شده در کشور از نوع درجه سه هستند که بیشتر این مجتمع‌ها به صورت منفرد یا بعضاً مقابل هم در جاده‌های اصلی و بزرگراه‌ها قرار گرفته اند .
نویسنده : فاطمه سیدجوادین
دیدگاه‌ها
اولین دیدگاه را دربارهٔ این خبر بنویسید.