بندر چابهار به عنوان تنها بندر اقیانوسی کشور است که با اجرای طرح‌های توسعه پیش‌بینی شده ، قادر خواهد بود در میان بنادر تمامی کشورهای منطقه به عنوان یک بندر با قابلیت‌های فوق‌العاده (Mega Port) و به عنوان یک «شهر لجستیکی» و رقیب اصلی برای «شهر لجستیکی دوبی» فعالیت کند .
نقش چابهار در اقتصاد بین‌الملل به گونه‌ای حایز اهمیت است که این منطقه در مرکز طلایی کریدور شماره ۹ اقتصاد تجارت جهانی قرار گرفته است و به شکل بارز و اثرگذاری بر کوتاه کردن زمان و قیمت تمام شده حمل کالاهای تجاری نقش دارد .
بر همین اساس، طرح توسعه بندر شهید بهشتی چابهار در ۵ فاز طراحی و پیش بینی گردیده و طی چهار سال اخیر (۱۳۹۲ تا ۱۳۹۶) تسریع در عملیات اجرایی و اتمام فاز یک طرح مذکور با ۸۵۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری صورت گرفته و با بهره‌برداری از فاز نخست طرح توسعه چابهار ، ظرفیت تخلیه و بارگیری این بندر از ۲.۵ میلیون تن به ۸.۵ میلیون تن افزایش یافته است .
چشم انداز توسعه بندر تا پایان فاز پنج توسعه ، رسیدن به ظرفیت تخلیه و بارگیری ۸۶ میلیون تن بار است که نیازمند ۱۰ هزار میلیارد تومان سرمایه‌گذاری می‌باشد .
دلایل استراتژیک بودن بندر چابهار
• در ورودی خلیج فارس و مدخل اقیانوس هند از موقعیت جغرافیایی منحصربفرد و مناسبی برخوردار است .
• تنها بندر اقیانوسی ایران است .
• بیش از ۳۰۰ کیلومتر مرز دریایی دارد .
• تاثیرپذیری کمتری نسبت به سایر بنادر کشور از تحولات بالقوه سیاسی و امنیتی منطقه دارد (به دلیل دوری از خلیج‌فارس) .
• نزدیک‌ترین فاصله زمینی تا کشورهای افغانستان ، پاکستان و آسیای میانه را داشته و ترانزیت کالا از طریق این بندر به مثابه اقتصادی‌ترین بندر برای انجام مبادلات بازرگانی با کمترین هزینه حمل به شمار می‌رود .
• بهترین راه ترانشیب کالا به بنادر دیگر خلیج فارس می باشد .
• توجه ویژه‌ای به توسعه چابهار در اسناد توسعه‌ای کشور (به‌خصوص در برنامه ششم توسعه) شده است .
شهر لجستیکی چیست؟
بهبود و ارتقای عملکرد لجستیک به عنوان یکی از محورهای مهم توسعه کشورها ، طی دهه اخیر در دنیا مطرح شده است . در همین راستا ، تبدیل شدن به هاب لجستیکی بین‌المللی و منطقه‌ای ، یکی از مهمترین راهبردهای تجاری کشورها طی سالیان اخیر در رشد و توسعه اقتصادی بوده است .
شهر لجستیکی را می توان پیشرفته ترین و کامل ترین نوع هاب های لجستیکی دانست که طی دهه اخیر در سطح جهانی مورد توجه قرار گرفته است. در واقع شهر لجستیکی حد کمال یک هاب لجستیکی است. یک شهر لجستیکی قابلیت ارایه خدمات لجستیکی را در سطوح بین‌المللی داراست. چنین مراکزی نیازمند زیرساخت های عظیمی همچون فرودگاه و بندر هستند .
به دلیل جدید بودن مفهوم شهر لجستیکی ، تعاریف زیادی برای آن ارایه نشده است. با این حال شهر لجستیکی را مجموعه ای از پایانه‌های بار، فرودگاه ها، بندر، دهکده بار و مواردی از این قبیل دانسته اند که در یک محدوده جغرافیایی به صورت شبکه ای یکپارچه با یکدیگر در ارتباط هستند .
از ویژگی های مهم شهرهای لجستیکی می توان به موارد ذیل اشاره نمود :
قرارگیری در مناطق آزاد ، دسترسی به آبهای آزاد ، وجود بندر و زیرساخت‌های بندری مناسب ، وجود فرودگاه در نزدیکی محل، وجود اتصالات ریلی ، وجود اتصالات جاده ای که قابلیت جابجایی پرحجم بار را دارا باشد، قرارگیری در مسیر کریدورهای ترانزیتی، پشتیبانی از کاملترین شکل حمل‌ونقل چندوجهی ، قابلیت ارایه کامل ترین طیف خدمات لجستیکی و خدمات ارزش افزوده لجستیکی ، هاب ترانزیتی بین‌المللی برای انتقال کالای بین قاره ای .
جمع‌بندی
با توضیحات ارایه شده ، باید اذعان کرد که چنانچه ایران بخواهد نقشی کلیدی و تاثیرگذار بر تجارت منطقه‌ای ایفا کند لازم است توجهی جدی به توسعه زیرساخت‌های لجستیکی خود داشته باشد که از این میان، ایجاد یک شهر لجستیکی به منظور ارتقای جایگاه ایران از نظر زیرساخت های تجاری قابل توصیه است .
با توجه به مزیت‌های استراتژیک بندر چابهار و از طرفی ویژگی‌هایی که یک شهر لجستیکی باید داشته باشد، می‌توان بندر چابهار را یکی از بهترین مکان‌های کشورمان برای تبدیل شدن به شهر لجستیکی دانست .
شایسته است مسئولین محترم که طرح توسعه بندر چابهار را به‌طور جدی دنبال می‌کنند ، حتما تبدیل شدن چابهار به «نخستین شهر لجستیکی ایران» را مدنظر داشته باشند که در اینصورت نقشی فراتر از یک «مگاپورت» ایفا خواهد کرد .
تدوین‌گر : مجتبی سلیمانی سدهی
منبع: پرتال جامع اطلاعات تخصصی صنعت حمل و نقل :: www.iranway.com :: به نقل از آمادگران
دیدگاه‌ها
اولین دیدگاه را دربارهٔ این خبر بنویسید.